روند رادیکال شدن نوجوانان در آلمان شتاب نگرانکنندهای گرفته است و سن ارتکاب به خشونتهای سنگین در میان آنها رو به کاهش است. یک مطالعه جدید توسط اداره جنایی ایالتی (LKA) نشان میدهد که چرا نوجوانان به سمت تروریسم کشیده میشوند و شبکههای اجتماعی چه نقشی در این فرآیند ایفا میکنند.
سن پایین متهمان و ظهور گروههای افراطی
در ماه مه ۲۰۲۵، یورش پلیس در چندین ایالت آلمان منجر به دستگیری پنج نوجوان شد که مظنون به فعالیتهای راستگرای افراطی بودند. آنچه بیش از همه باعث شوک عمومی شد، سن پایین بین ۱۴ تا ۱۸ این افراد بود. دادستانی فدرال این افراد را به عضویت در گروهی موسوم به «موج آخرین دفاع» (Letzte Verteidigungs Welle) متهم کرده است. گفته میشود این گروه مسئول حملات آتشسوزی به یک خانه فرهنگ و یک اقامتگاه پناهجویان بوده است. مطالعه اخیر اداره جنایی ایالتی (Baden-Württemberg) با بررسی پدیده «تروریستهای نوجوان»، تأیید میکند که موارد رادیکال شدن افراد بسیار جوان، مانند اعضای گروه (Letzte Verteidigungs Welle)، به طور فزایندهای در حال تکرار است.
دنیای تاریک «ترورگرام» و میانگین سنی ۱۶ سال
پژوهشگران در این مطالعه ۳۷ پرونده قضایی و تحقیقاتی را مورد بررسی قرار دادهاند. میانگین سنی مجرمان در این پروندهها تنها ۱۶ سال است و برخی از آنها در زمان ارتکاب جرم حتی زیر ۱۴ سال داشته و طبق قانون کیفری آلمان، مسئول شناخته نمیشدند. نقطه مشترک تمام این پروندهها عضویت نوجوانان در صحنهای موسوم به «ترورگرام» (Terrorgram) است؛ ترکیبی از واژههای تروریسم و اپلیکیشن تلگرام. اگرچه این فضا عمدتاً تحت تسلط راستگرایان افراطی است، اما گروههای فرعی شیطانپرست یا جهادگرا نیز در آن دیده میشوند.
نقش پاندمی و الگوریتمهای شبکههای اجتماعی
دانیل کولر (Daniel Köhler)، یکی از مسئولان اصلی این تحقیق از مرکز تخصصی مبارزه با افراطگرایی، توضیح میدهد که پاندمی کرونا نقش کاتالیزور را ایفا کرده است. در آن دوران، کودکان و نوجوانان از زندگی واقعی جدا شده و به دنیای اینترنت پناه بردند. همزمان، گروههای افراطی با سوءاستفاده از این فرصت، محتوای تبلیغاتی خود را گسترش دادند. نکته قابل توجه این است که بسیاری از نوجوانان لزوماً «استخدام» نشدهاند، بلکه خودشان فعالانه به دنبال ویدئوهایی از کشتار در مدارس بودهاند و سپس الگوریتمهای شبکههای اجتماعی آنها را با سیلی از محتوای مشابه بمباران کردهاند. بسیاری از این افراد در مدرسه مورد آزار قرار گرفته یا در خانواده نادیده گرفته شده بودند و بیش از دو سوم آنها علائم بیماریهای روانی داشتند.
پسران منزوی در جستجوی قهرمانی
در تمام ۳۷ مورد بررسی شده، مجرمان پسر بودهاند. فضای «ترورگرام» نه تنها تروریسم، بلکه خشونت جنسی علیه زنان را نیز تمجید میکند که این امر باعث دفع دختران میشود. برای پسران، این محیط جذابیت دارد زیرا به آنها وعده «شأن، منزلت و قهرمان شدن» میدهد؛ چیزی که در زندگی واقعی فاقد آن هستند. برنامهریزیهای این نوجوانان اغلب در مراحل پیشرفته قرار داشته است. برخی حتی مدارس خود را در بازیهای ویدئویی شبیهسازی کرده بودند تا حملات را به صورت مجازی تمرین کنند.
جدی نگرفتن معلمان و والدین
برخلاف تصور رایج، رادیکال شدن این نوجوانان مخفیانه نبوده است. والدین و معلمان اغلب متوجه تغییرات شده بودند، اما یا تهدید را جدی نگرفته و یا نمیدانستند چگونه واکنش نشان دهند. با این حال، نتایج مطالعه امیدوارکننده نیز هست: در دو سوم موارد، مداخله پلیس باعث بیداری و بازگشت این نوجوانان به زندگی عادی شده است. نویسندگان این گزارش تأکید میکنند که این مسئله صرفاً یک مشکل پلیسی نیست و جامعه نیازمند افزایش آگاهی و گسترش خدمات درمانی و مشاورهای برای پیشگیری از وقوع فاجعه است.
