وقتی بحرانزدهایم و زندگیمان چنان در تلاطم است که ممکن است غمگین یا افسرده شویم، آیا میتوانیم خشم، اضطراب یا خستگیمان را به هنر تبدیل کنیم؟
همه ما دستکم بحران کرونا را در کنار یکدیگر پشتسر گذاشتهایم. این روزها نیز با بحران جنگ اوکراین روبهرو هستیم و رفتهرفته تاثیر آنرا بر زندگی شخصی و اجتماعیمان میبینیم. همینکه میرویم سوپرمارکت و میبینیم قیمت روغن دو برابر شده، جا میخوریم. هنگام پیادهروی از کنار پمپبنزین رد میشویم و از افزایش قیمت بنزین تعجب میکنیم.
تلاطم در زندگی گذشتهمان نیز کم نبوده است. بسیاری از مهاجران از جنگ گریختهاند یا خانوادههای آنها همچنان در شرایطی متلاطم در کشورهایشان زندگی میکنند. این تلاطمها و بحرانها بر ذهن و روان ما تاثیر میگذارند. اما آیا بر خلاقیت و هنر ما نیز موثرند؟ نمایشگاه “مکث؛ بحرانها و خلاقیت” که در روزهای آخرهفته در گالری Cocon Colore برلین برگزار شد، به این پرسش میپردازد.
در این نمایشگاه آندسته از آثار هنرمندانی به نمایش گذاشته شدند که در دوران بحران، بهویژه بحران کرونا، خلق شدهاند. پریسیلا سارا، بنیانگذار این آتلیه، میگوید: «آثار هنرمندان مختلفی از کشورهای متفاوت به نمایش درآمدهاند. آنها نشان میدهند که بحرانهای مختلف ازجمله بحران شخصی چگونه میتواند به هنر تبدیل شود. طبیعی است که همه ما درگیر بحران میشویم و همه آسیبپذیر هستیم.» یکی دیگر از دستاندرکاران میگوید: «این نمایشگاه تنها محدود به بحران کرونا نمیشود و تجربههای مختلفی در اینجا به نمایش درآمدهاند.»
بازدید از نمایشگاه این امکان را فراهم میکند که با دنیای درونی این هنرمندان شویم. اینکه در طول بحرانهایشان چه احساسی داشتهاند و چگونه حسها و دریافتهایشان را به آثار هنری تبدیل کردهاند.
بسیاری افراد در برخورد با تلاطمهای روانی افسرده میشوند یا مدتها در لاک خودشان فرو میروند. اما تبدیل کردن غم، ناراحتی و بحران به یک اثر هنری برخوردی است صادقانه و بسیار قابلتامل. هدایت کردن احساسات دردناک و تخلیه کردن آنها در یک نوشته، نقاشی یا هر چیز دیگری ما را بهجای افسردگی، پویا میکند. این پویایی را میتوان در آثار هنرمندان این نمایشگاه دید.
یکی از هنرمندان در پایین کارش نوشته: «خلاقیت برای من خروج از فضای امنی است که دور خودم تنیدهام. هنر یکباره از آسمان نازل نمیشود، بلکه حاصل تلاش من است. من با خلاقیت سعی میکنم از خودم به عنوان یک انسان جلو بزنم.»
دیگری نوشته: «چه فرقی میکند که تنهایی در یک ایستگاه فضایی باشی یا تنها در اتاقی کوچک در قرنطینه.»
نقاشی میگوید: «در این پاندمی بزرگ و جهانی، هریک از ما نگرانیهای کوچک خود را داشتیم.»
تصویرهای بیشتری از نمایشگاه را اینجا ببینید.
متن: مریم مردانی
Photos by Maryam Mardani
